Yakın geçmişimiz o kadar dolu ki bazen önemli görünen olayları unutabiliyoruz. Bazıları ihmal, bazılarıysa sadece kaza. Her ne olursa olsun bu olaylardan ders çıkarabilmek adına 28 Nisan 1993’te, “Ümraniye Çöplük Patlaması” adıyla bilinen olayı hatırlamamız gerek.
İstanbul, her gün binlerce ton çöp yığınının oradan oraya taşındığı mega kentlerden biridir. Özellikle 90’lı yıllarda kontrolsüz büyüme, nüfus artışı ve gecekondulaşma nedeniyle yaşam standardı iyice düşen bu güzel şehir 28 Nisan 1993 günü büyük bir patlamayla sarsıldı.
“Ümraniye Hekimbaşı Çöplüğü” adıyla bilinen alan, Anadolu yakasının çöplerinin toplandığı bir noktaydı. Bu açık arazi, yerleşim yerlerine çok yakın bir konumdaydı. 28 Nisan 1993 sabahı 9.30’da büyük bir gürültü duyuldu. Patlamanın etkisiyle çöpler havalandı ve Kazım Karabekir Mahallesi’ndeki evlerin üzerine yığıldı. Patlama o kadar şiddetliydi ki çevre ilçelerden bile duyuldu. Fakat ne olduğuna baştan kimse anlam veremedi. Özel televizyonlar yayın hayatlarına daha yeni yeni başlıyordu. “Son Dakika” anonsu yapıldı. Ümraniye’deki bir patlamadan bahsedilmeye başlandı. Sonra her şey ortaya çıktı.
Ümraniye Çöplüğü Neden Patladı?
Ümraniye son on yılda imar yönünden yol almış olsa da 90’lı yıllarda yoğun göçün de etkisiyle bir ilçeden çok karışık bir köyü andırıyordu. O dönem için şehrin dış bölgelerinden sayıldığı için çöpler buradaki açık alanda depolanıyordu. Bekleyen çöpler zamanla metan gazı üretir. Buradaki çöpler de birike birike metan gazı üretmişti. Çöplerin altında biriken metan gazı sıkışmış ve sonunda büyük bir gürültüyle patlamıştı. Bunun sonucunda da çöp yığınları, evlerin üzerini kaplamıştı.
Kazım Karabekir Mahallesi sakinleri için felaketin ta kendisi gelmişti. Evleri, eşyaları, yakınları çöp yığınlarının altında kalan insanlar bir çare bulmaya çalışıyordu. Çöp yığınlarının kaldırılması günler sürdü. Sonunda 11 haneden 39 kişi hayatını kaybetti. Hayatının kaybedenlerde 12’sinin cesedine hiç ulaşılamadı. Daha sonra bu çöplük alanın üzeri dönemin yetkilileri tarafından toprakla kapatıldı. Bölge çiçeklendirildi ve ağaçlandırıldı. Bu faciada ölenlerin anısına iki anıt dikildi.
Günümüzde Hekimbaşı Çöplüğü’nün yerinde spor kompleksleri yer alıyor. Fakat yakınlarını kaybedenlerin acısı hâlâ çok taze. Temennimiz ilerleyen yıllarda benzer faciaların yaşanmaması.
